Obraz wirtualnej społeczności na przykładzie grupy dyskusyjnej pl.hum.poezja

Krótka historia "poezji"

Pl.hum.poezja powstała 6 stycznia 1998 roku, w wyniku pozytywnego głosowania nad utworzeniem nowej grupy dyskusyjnej. Oddano 37 głosów - 31 osób było za, 5 - przeciw, 1 głos był nieważny. W tamtych czasach Internet w Polsce był zjawiskiem rzadkim, a samo pojęcie Usenetu prawie nieznane. Mimo to frekwencja była zaskakująco wysoka. W pierwszym miesiącu istnienia p.h.p. na grupę zawitało ponad 70 osób. Poziom tego "co było pisane", był jeszcze żenująco niski. Sam program i ukierunkowanie p.h.p. nie były wykrystalizowane (i nie są do dziś). Dużo zamieszania wzbudził oryginalny zapis w katalogu grup (nota bene nigdy nie zmieniony), który mówi:

Grupa poświęcona poezji zarówno od strony jej czytelników, jak i od strony twórców. Dopuszczalne i pożądane dyskusje na temat poezji i poetów, w tym szczególnie twórczości polskiej. Można tu snuć rozważania i prowadzić spory o pisaniu czy czytaniu wierszy.
Choć dopuszczalne jest wysyłanie do grupy niezbyt długich wierszy, to jednak nie należy tego robić zbyt często - nie więcej niż jeden na tydzień - a raczej podawać odnośnik do strony World Wide Web, na której wiersze są umieszczone. Ogłaszanie wierszy wiąże się nieuchronnie z ich krytyką, która jednak nie powinna przekraczać granic dobrego smaku.⁴

Jak się wkrótce okazało, charakter p.h.p. miał być zupełnie inny. Ludzie potrzebowali podzielić się tym, co sami piszą, a nie tym, co napisali inni. Zapis "jeden wiersz na tydzień", został przez grupowiczów zmieniony na "jeden wiersz dziennie", a i ta zasada była nagminnie łamana (szczególnie przez nowych, nie znających regulaminu uczestników). Okazało się, że nie ma prawie żadnego zainteresowania dyskusją o klasyce poezji. I tak, już na początku swojego istnienia p.h.p. stała się mekką poetów, diametralnie różniącą się od akademickich, elitarnych środowisk. Niestety, były to różnice głównie in minus. 99% wierszy powinno zostać w szufladach i nie wychodzić na światło dzienne nawet w anonimowym świecie Internetu. Już w styczniu 98 roku pojawiła się ironiczna propozycja utworzenia nowej grupy: pl.regionalne.czestochowa⁵.

"Częstochowa" nie powstała - i słusznie - bo z czasem miały zawitać na p.h.p. osoby wyjątkowe, które podniosły poziom grupy i, w miarę możliwości, zmieniły jej oblicze. Już w lutym pierwsze posty wysłali Erin z Tharu, Marcin Cecko, Olgierd Cybulski. W 1998 roku do grupy dołączyli jeszcze: Anna pa,pa, Asasello, Włodzimierz Holsztyński, Aphilommen, Cesare, marco, Kasiakam, Polonika, Tomaszek. Potem następni.

Pierwszą próbą uporządkowania chaosu był powtórkowy cykl "archiwum" Grażyny Leśniak, który na przełomie roku 2000/2001 przybrał postać strony: "czarno na białym: czterdzieści i cztery dowody na obecność poezji w pl.hum.poezja"⁶. Czterdzieści cztery wiersze czterdziestu czterech autorów miały pokazać p.h.p. od tej lepszej strony - i pokazały, chociaż opinie były podzielone. Tomaszek pisał:

Przeczytałem. Po raz pierwszy, i drugi, i trzeci. Uczucia: lekkie rozczarowanie, chwilami niesmak, często - żal. [...] Czy nie można było dokonać wyboru, eliminującego pozycje jaskrawo słabe, zaledwie poprawne lub takie sobie? Cóż, pewnie nie było to łatwe z dosyć oczywistego powodu: wadziła arbitralna zasada jeden autor - jeden wiersz. To nieszczęsne pryncypium okazało się grzechem pierworodnym listy, a wobec deklarowanego zakucia w spiż - brak teraz nadziei na Odkupienie. [...]"⁷